| A |
|
| age |
heffen / oplichten |
| ago |
kin |
| ai-ki-do |
moderne zelfverdediging |
| anza |
zithouding me gekruiste benen |
| aoiro-obi |
blauwe band (2.Kyu) |
| arashi |
storm |
| asahi |
morgenzon |
| ashi |
been / voet |
| ashi-ate-waza |
voetslagtechniek / schop |
| ashi-barai |
voetveeg |
| ashi-garami |
beenklem (voetdraai) |
| ashi-gatame |
controle met de benen |
| ashi-guruma |
beenwiel (voetwiel) |
| ashi-kubi |
enkel |
| ashi-waza |
voet- en beenworptechnieken |
| ate |
slag |
| artema |
hoofd |
| atemi |
gevaarlijke slagen en stoten |
| atemi-waza |
slag of stoot techniek |
| awase-waza |
combinatie van techniek |
| awasete-ippon |
tezamen een punt |
| ayumi-ashi |
gaan, lopen, voortbewegen |
|
|
| B |
|
| barai (harai) |
vegen / maaien |
| basami |
schaar |
| bo-jutsu |
feodale gevechtskunst |
| bu |
ridder / competitie / dapper / winnen |
| bu-do (budo) |
gezamenlijke gevechtskunsten(verzamelnaam) |
| bu-jin |
krijger |
| bu-jutsu (bu-jitsu) |
krijgstechnieken |
| bushido |
ere codewetboek van de Japanse krijger, ridder |
| butsu-gari |
meerdere achtereenvolgende inzetten zonder te werpen, met explosieve kracht, terwijl uke weerstand biedt (zie ook: uchi-komi) |
|
|
| C |
|
| cha-obi |
bruine band (1e kyu) |
| chiisai |
klein |
| chikara |
kracht |
| chikara-kurabe |
krachtmeting |
| chui |
vermaning |
|
|
| D |
|
| dan |
rang, (meester)graad / stap / trede |
| sho-dan |
1e dan |
| ni-dan |
2e dan |
| san-dan |
3e dan |
| yo-dan |
4e dan |
| go-dan |
5e dan |
| roku-dan |
6e dan |
| nana-dan |
7e dan |
| hachi-dan |
8e dan |
| ku-dan |
9e dan |
| ju-dan |
10e dan |
| de |
voorste (komende of gaande) |
| do |
weg / principe / leer |
| do-jime |
beenschaar (gestrekt verboden) |
| dojo |
oefenzaal |
| dori |
nemen |
|
|
| E |
|
| ebi |
kreeft |
| encho-sen |
verlening (bijvoorbeeld Golden score-wedstrijden) |
| eri |
kraag, revers |
|
|
| F |
|
| fumi-komi |
de voet in binnenwaartse richting naar voren plaatsen |
| fumi-komu |
binnentreden in |
| fusen |
aanhangkaartje / luchtballon |
| fuku-shin |
hoekscheidsrechter |
| fusen-gachi |
gewonnen door niet opkomen van tegenstander |
| fusen-sho |
overwinnaar zonder vechten |
|
|
| G |
|
| gaeshi (kaeshi) |
overname (tegengreep) / ook: op de rug vallen |
| gaeshi-waza (kaeshi-waza) |
overname technieken (tegengreep technieken) |
| gake (kake) |
haken / ook: werpen/uitvoer van techniek |
| garami |
gebogen / gedraaid |
| gari |
maaien / kleine vegen |
| gatame (katame) |
onbewegelijk maken / controle / vasthouden |
| gatame-waza (katame-waza) |
controle technieken |
| geiko (keiko) |
oefening |
| geri |
stap / trap |
| go |
vijf / kracht |
| go-dan |
5e meestergraad |
| go-kyo |
5 hoofdpunten (groepen) / 5 principes van oefening |
| go-no-sen (gonosen) |
overnemen (op moment van aanval) |
| gonosen-no-kata |
vorm van overnamen |
| goshi (koshi) |
heup |
| goshi-waza |
heupworp technieken |
| guruma |
rad / wiel |
| gyaku |
omgekeerd / omgedraaid / tegenovergesteld |
|
|
| H |
|
| hachi-dan |
8e meestergraad |
| hadaka |
naakt / vrij |
| haisha |
verliezer |
| hajime |
beginnen / “vecht” |
| hakama |
Kendo broek en rok |
| hane |
vleugel / wiek / springen / barsten |
| hansoku |
overtreding |
| hansoku-make |
diskwalificatie door zware overtreding of lichten opeenvolgende overtredingen |
| hantei |
beslissing / oordeel |
| happo-no-kuzushi |
balansverstoren in 8 richtingen |
| hara |
onderlichaam |
| harai (barai) |
vegen / maaien |
| ha-sami |
ertussen houden |
| henka |
wissel / verandering |
| henka-waza |
varieren van een basistechniek |
| hidari |
links |
| hidari-jigo-tai |
linker verdedigende lichaamshouding (afweerpositie) |
| hidari-shizen-tai |
linker natuurlijke lichaamshouding (aanvalspositie) |
| hiji |
elleboog |
| hiki |
trekken |
| hikite |
trekkende hand |
| hiki-wake (hikiwake) |
onbeslist / zonder onderscheid |
| hishigi |
gestrekt / breken |
| hiza |
knie |
| hon |
basis / grond / hoofdmotief / oorsprong |
|
|
| I |
|
| ichi |
een |
| idori |
zittend |
| ippon |
punt (uit het wedstrijdreglement) |
| Itami-wake |
onbeslist door blessure |
|
|
| J |
|
| jigo-tai |
verdedigende lichaamshouding (afweerpositie) |
| jigo-hon-tai (jigo-hontai) |
gewone verdedigende lichaamshouding (afweerpositie) voeten op een lijn |
| jikan |
tijd / uur |
| jiku-ashi |
standbeen |
| jime (shime) |
omstrengelen / verwurgen |
| jime-waza (shime-waza) |
omstrengeling technieken / verwurging technieken |
| jita |
voorspoed |
| jitsu (jutsu) |
kunst / techniek / vaardigheid |
| jiu (ju) |
meegeven / zacht / soepel |
| jiu-jitsu (ju-jitsu, ju-jutsu) |
zachte kunst |
| jo |
plaats |
| jogai |
buiten de wedstrijd ruimte |
| jonai |
binnen de wedstrijd ruimte |
| joseki |
plaats waar hoog geplaatsten zich bevinden (o.a. jury, examinatoren)(Ereplaats) |
| ju |
soepel / zachtjes |
| ju-dan |
10e meestergraad |
| ju-do (judo) |
zachte weg (manier), (soepele vorm) |
| ju-do-gi (judogi) |
judokleding |
| ju-do-jo (judojo) |
judozaal |
| ju-do-ka (judoka) |
judobeoefenaar |
| juji |
gekruist / kruisgewijs |
| jujitsu |
vechtmethode zonder wapens |
| ju-no-kata |
vorm van zachtheid (15 lenigheidsoefeningen) |
|
|
| K |
|
| Kachi |
winnaar |
| kaeshi (gaeshi) |
overname (tegengreep) / ook op de rug vallen |
| kaeshi-waza |
overname technieken (tegengreep technieken) |
| kagami-biraki |
nieuwjaarsceremonie (in Japan) |
| kagato |
hiel |
| kai (kwai) |
genootschap / gezelschap |
| kakae |
omarmen |
| kakari-geiko |
duurtraining |
| kake (gake) |
haken / ook: werpen/uitvoer van techniek |
| kami |
boven / er boven op |
| kamiza (kamisha) |
ereplaats |
| kan-geiko |
wintertraining |
| kani |
zeekreeft |
| Kano Jigoro |
grondlegger van de moderne judo |
| kansetsu |
gewricht |
| kansetsu-waza |
Klemtechnieken / gewrichtstechniek |
| kanuki |
dwars |
| kappo |
methode van opwekking (kunstmatig ademen bij verwurging) |
| kao |
gezicht |
| kara- te (karate) |
lege hand |
| karui |
licht |
| kata |
vorm / schouder |
| kashira |
hoofd / hoog |
| kataha |
de helft |
| katai |
hard / stijf |
| katame (gatame) |
onbeweeglijk maken / vasthouden / controle |
| katame-no-kata |
vorm van controletechnieken |
| katame-waza |
controle technieken |
| katana |
(lang) zwaard |
| kate |
winnen |
| katsu |
techniek van kappo |
| keiko (geiko) |
training / oefening zonder verzet |
| keikogi (judogi) |
judokleding |
| keikoku |
waarschuwing |
| ken-jutsu (kendo) |
vechtkunst met stokken |
| kensui |
in handen nemen |
| kesa |
kledingstuk / revers van het vest van een boeddhistische priester |
| kiai |
gillende schreeuw |
| kiken-gashi |
gewonnen door opgave / terugtrekking van de tegenstander |
| kime |
volledige uitvoering |
| kime-no-kata |
vorm van zelfverdediging |
| kimono |
oud Japanse kleding |
| kinsa |
licht resultaat |
| kinshi-waza |
verboden technieken |
| kinu |
zijde |
| kiotsuke |
attentie |
| kio |
groep / beginsel |
| kiri |
kloven / splijten / snijden |
| ko |
klein |
| Ko-do-kan (Kodokan) |
school / samenkomst van de goede weg (centrum van het judo in Tokio) |
| koka |
resultaat van techniek |
| komi |
binnen (van) / tegen / samengeperst |
| koshi (goshi) |
heup |
| koshiki-no-kata |
vorm van de oude stijlen (21 oefeningen) |
| koshi-waza |
heupworp technieken |
| kuatsu |
kunst van het weer tot bewustzijn brengen |
| kubi |
nek |
| ku-dan |
9e meestergraad |
| kumi |
pakken / grijpen |
| kumi-kata (kumikata) |
pak / grijp methode |
| kuzure |
variatie / uit evenwichtbrengen |
| kuzushi |
balans verstoren |
| kwai (kai) |
genootschap / gezelschap |
| kwantsetsu (kansetsu) |
gewricht |
| kyo |
groep |
| kyu |
klasse / classificatie / leergraad |
| -rok-kyu |
6e kyu |
| -go-kyu |
5e kyu |
| -shi-kyu / yon-kyu |
4e kyu |
| -san-kyu |
3e kyu |
| -ni-kyu |
2e kyu |
| -ik-kyu |
1e kyu |
| kyu-do (kyudo) |
kunst van het boogschieten |
| kyu-sho |
vitaal punt |
|
|
| L |
|
|
|
| M |
|
| ma |
rechtuit |
| ma-ai |
afstand (tori-uke) |
| mae |
voorwaarts |
| mae-geri |
voorwaartse trap |
| mae-ukemi |
voorover vallen |
| maitta |
ik geef op |
| make |
nederlaag / verlies |
| maki |
rollen / inrollen / draaien |
| maki-komi-waza |
rol technieken |
| manaka |
middelpunt |
| ma-sutemi-waza |
(op)offerworp technieken op de rug |
| mata |
dij / met de binnenkant dij |
| mate (matte) |
Wacht / stoppen |
| migi |
rechts |
| migi-jigo-tai |
rechter verdedigende lichaamshouding (afweerpositie) |
| migi-shizen-tai |
rechter natuurlijke lichaamshouding (aanvalspositie) |
| mochi |
vasthouden met de armen / in armen nemen |
| mokuso |
geknielde zit in concentratie |
| morote |
beide handen |
| mudansha |
op weg naar de dan |
| mune |
borst |
|
|
| N |
|
| nage |
werpen / worp |
| nage-komi |
repeterende worpoefeningen |
| nage-no-kata |
vorm van het werpen |
| nage-waza |
werp technieken |
| naname |
scheef |
| narabi |
zij aan zij / opstelling / rij |
| ne |
vloer / bodem / grond |
| ne-waza |
grondtechnieken |
| ni-dan |
2e meestergraad |
| no |
van het / of: van de |
|
|
| O |
|
| o |
groot |
| obi |
riem / band |
| -siro-obi |
witte band |
| -kiiro-obi |
gele band |
| -daidaiiro-obi |
oranje band |
| -midori-obi |
groene band |
| -aoiro-obi |
blauwe band |
| -kuriiro-obi |
bruine band |
| -kro-obi |
zwarte band |
| -shima-obi |
rood-witte band |
| -aka-obi |
rode band |
| ohkiku |
zeer grote beweging maken |
| ohten |
draaien / op de zij |
| okii |
breed / lang |
| okuri |
beide / twee |
| onegai shimasu |
uitnodigen b.v. Tot gezamenlijk oefenen |
| osae |
eronder, vasthouden |
| osaekomi |
aankondiging houdgreep |
| osaekomi-waza |
houdgreep techniek |
| osoi |
langzaam |
| osu |
duwen |
| otagai-ni-rei |
buigen naar elkaar |
| oten |
op de zij draaien |
| otoshi |
laten vallen / neervallen |
|
|
| P |
|
|
|
| Q |
|
|
|
| R |
|
| ran |
los |
| randori |
vrijheid nemen (vrij oefenen) |
| rei |
groet / buiging |
| renshu |
oefengevecht (vrij leren) |
| renraku-waza |
combinatietechnieken (in andere richting) |
| renzoku-waza |
combinatietechnieken (in dezelfde richting) |
| ritsu-rei |
staande groet |
| riu (ryugi) |
methode / school |
| roku-dan |
6e meestergraad |
| ryo (rio) |
twee / beide |
|
|
| S |
|
| sabaki |
draaien / zich verdedigen / juist ontwijken |
| samurai |
ridder |
| san |
meneer of mevrouw (achter de naam, uiting van respect) / drie |
| san-dan |
3e meestergraad |
| sankaku |
driehoek |
| sankaku-waza |
driehoekstechnieken |
| sasae |
stutten / tegenhouden (blokkeren) |
| sansoku |
linkervoet |
| se (senaka) |
rug |
| seiryoku |
maximale efficiency |
| seiza |
geknielde zit |
| senpai |
senior, oudere |
| senpai-ni-rei |
groet de oudere/senior |
| senaka (se) |
rug |
| sen-no-sen (sennosen) |
overname (tijdens voorbereiding) |
| sensei |
leraar / meester in zijn klasse (in Japan) |
| Sensei-ni-rei |
groet de leraar / groet de meester |
| seoi |
op de rug nemen |
| shi |
mijnheer |
| shiai |
wedstrijd / wedstrijdregels |
| Shiai-jo |
wedstrijd ruimte |
| shibori |
verwurging |
| shido |
opmerking/aanwijzing, lichte straf |
| shihan |
grootmeester |
| shiho |
vier zijden / vier richtingen (vier steunpunten |
| shime (jime) |
omstrengelen / verwurgen |
| shime-waza (jime-waza) |
omstrengeling technieken / verwurging technieken |
| shinpan |
als scheidsrechter fungeren |
| shinpanin (shimpan in) |
scheidsrechters |
| shinpan riji |
opper scheidsrechter |
| shintai |
bewegen (lichaam) / voortbewegen / aarzelen |
| shisei |
(lichaams)houding |
| shitai |
houding / positie (lichaam) |
| shizen-tai |
natuurlijke lichaamshouding |
| shizen-hontai |
(rechter)gewone natuurlijke lichaamshouding / (aanvalspositie) voeten op een lijn |
| shobu |
wedstrijd / gevecht / beslissing in gevecht of wedstrijd |
| shochu-geiko |
zomertraining |
| shoman |
ereplaats in de dojo |
| Shoman-ni-rei |
groet de ereplaats |
| shosha |
winnaar |
| shushin |
scheidsrechter |
| sode |
mouw |
| sode-dori |
bij de armen pakken |
| sogo-gachi |
gewonnen door samengestelde winst |
| sono-mama |
niet bewegen / liggen blijven |
| sore made |
dat is alles / de tijd is om |
| soto |
buiten / buitenwaarts |
| sukoshi |
een beetje |
| sukui |
lepel- of schepbeweging met de hand |
| sumi |
hoek |
| sumo |
japans worstelen / krachtsport |
| suri-age |
heffen / glijden |
| sutemi |
opoffering / zich zelf in gevaar brengen |
| sutemi-waza |
(op)offeringstechnieken |
|
|
| T |
|
| tachi |
staand |
| tachi-ai |
staande houding |
| tachi-waza |
staande technieken |
| tai |
lichaam |
| tai-sabaki |
lichaam draaien (het verplaatsen met draaiende beweging) |
| tanden |
onderlichaam / buik |
| tandoku-renshu |
oefenen zonder partner |
| tani |
dal / vallei |
| tatami |
(judo)mat / mat van rijststro |
| tatte |
recht / rechtop / verticaal |
| te |
hand |
| tekubi |
pols / polsgewricht |
| te-waza |
arm-, hand-, of schoudertechnieken |
| toketa |
verbroken |
| tokui |
specialiteit |
| tomoe |
boog / boogvormige hoek |
| tori |
werper / aanvaller (uitvoerder) |
| tsugi-ashi |
wijze van verplaatsing |
| tsuki |
stoten / stoot |
| tsuki-waza |
stoottechniek |
| tsuki-nami-shiai |
graduatiewedstrijd |
| tsuki-ashi |
bewegen waarbij de voorste voet verplaatst wordt en de ander volgt (aansluitpas), voorwaarts, zijwaarts of achterwaarts |
| tsuki-waza |
stoottechniek |
| tsukkomi |
duwen |
| tsukuri |
voorbereiding |
| tsumasaki |
bal van de voet |
| tsuri |
opvangen / optrekken / ophalen |
| tsuri-komi |
erbij halen / naar zich toe (op)trekken |
| tsurite |
optillen hand |
| tsuyoi |
sterk |
|
|
| U |
|
| uchi |
binnen |
| uchi-komi |
meerdere, achtereenvolgende (herhalend) inzetten zonder werpen |
| ude |
arm |
| ude-garami |
armvlecht |
| uke |
verdediger / de vallende |
| ukemi |
vallen / het valbreken |
| ukemi-waza |
valtechnieken |
| uke-waza |
afweertechnieken |
| uki |
zweven (drijven / vlotten) |
| ura |
tegenoverstellen / kleine bocht |
| ushiro |
naar achter |
| ushiro-geri |
trap naar achteren |
| utsui |
verplaatsen |
| utsuri |
wisselen / zich afzetten |
| utsurigoshi |
wisselheupworp |
| uye |
op |
|
|
| V |
|
|
|
| W |
|
| wakare |
rukken / trekken |
| waza |
kunst / techniek |
| waza-ari |
bijna techniek / techniek staat vast / groot voordeel (bijna ippon) |
| waza-ari-awasete-ippon |
tezamen punt (tweemaal waza-ari gelijk aan ippon) |
|
|
| X |
|
|
|
| Y |
|
| yaku-soku-geiko |
afspraaktraining |
| yama |
berg |
| yawara |
oude naam van ju jitsu |
| yawarakai |
zacht |
| yime |
wurgen (zie shime en jime) |
| yoko |
zijde / zijdelings |
| yoko-geri |
zijwaartse trap |
| yoko-sutemi-waza |
(op)offerworp technieken op de zijde |
| yoshi |
“vecht” of “verder gaan” |
| yubi |
vingers |
| yudansha |
drager van een dan-graad |
| yuko |
voordeel van techniek (gemiddeld voordeel) |
| yusei-gachi |
gewonnen door overmacht / superioriteit / winst door voordeel |
|
|
| Z |
|
| za |
zit / plaats |
| za-rei |
geknielde groet |
| za-zen |
concentratie zit |
| zanshin |
oplettendheid |
| zen |
boeddistische geloofsrichting |
| zenâ yo |
minimale inspanning |